ಗೌರಿ ಹಬ್ಬ ಮತ್ತು ಗಣೇಶ ಚೌತಿ ಯಾವ ದಿನ?

ಹಿಂದೂ ಪಂಚಾಂಗದ ಪ್ರಕಾರ ಶುಕ್ಲ ಪಕ್ಷದ ನಾಲ್ಕನೇ ತಿಥಿಯನ್ನು ಚತುರ್ಥಿ ಅಥವಾ ಚೌತಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾದ್ರಪದ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲ ಪಕ್ಷದ ಚತುರ್ಥಿಯನ್ನೇ ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿಯಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚೌತಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ಗೌರಿ ವ್ರತ ಅಥವಾ ಗೌರಿ ಹಬ್ಬವನ್ನು ತದಿಗೆ ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಪದ್ಧತಿಯಿದೆ.

ತದಿಗೆ ಯಾವಾಗ? ಚತುರ್ಥಿ ಯಾವಾಗ?

ಪಂಚಾಂಗದ ಪ್ರಕಾರ ತದಿಗೆ ತಿಥಿ ಭಾನುವಾರ ಸೂರ್ಯೋದಯದ ಬಳಿಕ ಆರಂಭವಾಗಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 14ರ ಸೋಮವಾರ ಬೆಳಗ್ಗೆ 6.57ರವರೆಗೆ ಇರಲಿದೆ. ನಂತರ ಚೌತಿ ತಿಥಿ ಆರಂಭವಾಗಲಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಈ ಬಾರಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಪ್ರಕಾರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 14, ಸೋಮವಾರದಂದೇ ಗೌರಿ ಹಬ್ಬ ಮತ್ತು ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದೇ ದಿನ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬಗಳು ಬಂದಿರುವುದರಿಂದ ಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಉತ್ಸಾಹ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ.

ಗಣಪತಿ ಮೂರ್ತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆಗೆ ಯಾವ ಸಮಯ ಶುಭ?

ಗಣಪತಿ ವ್ರತ ಹಾಗೂ ಮೂರ್ತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆಗೆ ಪಂಚಾಂಗದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಶುಭ ಸಮಯಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿ ಮೂರ್ತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸುವವರು ಅಥವಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಗಣಪತಿ ಮಂಡಳಿಗಳು ಈ ಸಮಯಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.

ಬೆಳಗ್ಗೆ 5.30ರಿಂದ 7.30ರವರೆಗೆ: ಶುಭ ಸಮಯ

ಬೆಳಗ್ಗೆ 7.30ರಿಂದ 9ರವರೆಗೆ: ರಾಹುಕಾಲ — ಪೂಜಾ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ವರ್ಜ್ಯ

ಬೆಳಗ್ಗೆ 9.30ರಿಂದ 10.30ರವರೆಗೆ: ಶುಭ ಸಮಯ

ಬೆಳಗ್ಗೆ 10.30ರಿಂದ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 12ರವರೆಗೆ: ಯಮಗಂಡ ಕಾಲ

ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 12.16ರಿಂದ 1.20ರವರೆಗೆ: ಅಭಿಜಿತ್ ಲಗ್ನ — ಅತ್ಯಂತ ಶುಭ ಸಮಯ

ಸಂಜೆ ಗೋಧೂಳಿ ಸಮಯದ ಬಳಿಕ: ಸ್ಥಳೀಯ ಪಂಚಾಂಗದ ಅನುಸಾರ ಅನುಕೂಲಕರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆ ಮಾಡಬಹುದು

ಗಣಪತಿ ಮೂರ್ತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆಗೂ ಮುನ್ನ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ, ಪೂಜಾ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಪೂರ್ವ ಅಥವಾ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನತ್ತ ಮುಖವಾಗುವಂತೆ ಇರಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಆಚರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಮೂರ್ತಿಯ ದಿಕ್ಕು, ಪೂಜಾ ವಿಧಾನ ಹಾಗೂ ವಿಸರ್ಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳು ಕುಟುಂಬದ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಆಚರಣೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಬದಲಾಗಬಹುದು.

ಸ್ಥಳೀಯ ಪಂಚಾಂಗದ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಸೂಕ್ತ

ಗಣಪತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆಯ ಶುಭ ಸಮಯವು ಸ್ಥಳ, ಸೂರ್ಯೋದಯದ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಪಂಚಾಂಗದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾಗಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಭಕ್ತರು ತಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶದ ಪಂಚಾಂಗವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಅರ್ಚಕರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಸೂಕ್ತ.

ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರಾಹುಕಾಲ, ಯಮಗಂಡ ಹಾಗೂ ಇತರ ಅಶುಭ ಸಮಯಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿ, ಕುಟುಂಬದ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಪೂಜೆ ನೆರವೇರಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಗಣಪತಿ ಮಂಡಳಿಗಳು ಕೂಡ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆಗೂ ಮುನ್ನ ಸ್ಥಳೀಯ ಅರ್ಚಕರೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚನೆ ನಡೆಸುವುದು ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ.

ಹಬ್ಬದ ಆಚರಣೆಗೆ ಸಜ್ಜಾಗುತ್ತಿರುವ ಭಕ್ತರು

ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿ ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲ. ಇದು ಕುಟುಂಬ, ಸ್ನೇಹಿತರು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಬ್ಬವೂ ಹೌದು. ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿನಾಯಕ ವ್ರತ, ಗಣಪತಿ ಮೂರ್ತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆ, ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ, ಭಜನೆ, ಪ್ರಸಾದ ವಿತರಣೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ನಡೆಯಲಿವೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಗಣಪತಿ ಮಂಡಳಿಗಳಲ್ಲೂ ಅಲಂಕಾರ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಹಾಗೂ ಅನ್ನಸಂತರ್ಪಣೆಗೆ ಸಿದ್ಧತೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ. ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಗಣಪತಿ ಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು, ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಅಲಂಕಾರಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ವಿಸರ್ಜನೆಯ ವೇಳೆ ಜಲಮೂಲಗಳನ್ನು ಕಲುಷಿತಗೊಳಿಸದಂತೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಇವೆಲ್ಲಾ ಗಮನದಲ್ಲಿರಲಿ

“ಗಣಪತಿ ಹಬ್ಬ ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲ; ಇದು ನಮ್ಮ ಸನಾತನ ಧರ್ಮ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬವೂ ಆಗಿದೆ. ಭಕ್ತರು ಶ್ರದ್ಧೆ, ಭಕ್ತಿ ಹಾಗೂ ಪರಿಸರ ಕಾಳಜಿಯೊಂದಿಗೆ ಹಬ್ಬ ಆಚರಿಸಬೇಕು,” ಎಂದು ಗಣಪತಿ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪ್ರಧಾನ ಅರ್ಚಕ ಅಕ್ಷಯ್ ಭಟ್ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಗೌರಿ ಹಬ್ಬ ಮತ್ತು ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿ ಒಂದೇ ದಿನ ಬಂದಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಬಾರಿ ಹಬ್ಬದ ಸಂಭ್ರಮ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಭಕ್ತರು ಶುಭ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ, ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸೌಹಾರ್ದತೆಯಿಂದ ಹಬ್ಬ ಆಚರಿಸಲು ಸಜ್ಜಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.